01 · Удирдлагын шийдвэрийн хураангуй · 2026 оны 8-р сарын гүйцэтгэл

Эдийн засаг, зах зээлийн сарын тойм

8-р сарын гол дүгнэлт

Хүүгийн орчин хатуу хэвээр: бодлогын хүү 12.5%, бондын жигнэсэн хүү 19.9% тул эх үүсвэрийн өртөг 2026 оны эцэс хүртэл буурах магадлал бага. Гадаад сектор тогтвортой: нөөц $8.36 тэрбум, ханшийн эрсдэл хязгаарлагдмал. Салбарын гол эрсдэл зээлийн чанар: ББСБ-ын чанаргүй зээл 9.3% хүрсэн.

Анхааруулга

Хүүгийн түвшин өндөр хэвээр

Инфляц 12.5%, бодлогын хүү 12.5% (9/17-нд хэвээр), ББЗЗ-ийн жигнэсэн хүү 19.86%.

Бизнесийн утгаЭх үүсвэрийн өртөг 2026 оны эцэс хүртэл мэдэгдэхүйц буурахгүй.

Тогтвортой

Гадаад сектор хүчтэй

Нөөц $8.36 тэрбум, урсгал данс 7 сард +$249 сая, USD/MNT оны эхнээс +1.1%.

Бизнесийн утгаБогино хугацааны ханшийн эрсдэл бага, валютын зардлын дарамт хязгаарлагдмал.

Эрсдэл

Зээлийн чанар гол эрсдэл болж байна

ББСБ-ын чанаргүй зээл 9.3% (+1.6 н.х.), эрсдэлийн сангийн зардал +49.2%, өрхийн хэрэглээ −4.9%.

Бизнесийн утгаӨсөлтөөс илүү активын чанар, маржинд анхаарах шаардлагатай.

02 · Зах зээлийн гол дохио

Гол үзүүлэлтийн динамик ба дохио

Утга бүрийг тухайн сард нийтлэгдсэн хамгийн сүүлийн мэдээгээр харуулав. Үзүүлэлт бүрийн доор 8-р сарын утгын хамрах хугацааг заав.

Үзүүлэлт	2026.05	2026.06	2026.07	2026.08	Дохио	Зах зээлд үзүүлэх нөлөө ба зөвлөмж
Инфляц, жилийн 8-р сар	11.2%	12.0%	13.0%	12.5%	Оргилоо давсан	Инфляц зорилтоос (6±2%) 4.5 н.х. дээгүүр тул бодлогын хүү 2026 онд буурах нөхцөл бүрдэхгүй. Зээлийн хүүг бууруулах шийдвэрийг хойшлуулах.
Бодлогын хүү 9/17 шийдвэр	12.0%	12.0%	12.5% (8/12)	12.5%	Хатуу	12.5%-ийн бодлогын хүү хадгаламж, зээл, бондын хүүгийн доод түвшинг тогтоож байна. Эх үүсвэрийн өртөг ойрын 2 улиралд буурахгүй гэж төлөвлөх.
ДНБ-ий өсөлт, оны эхнээс 1–7 сар (өссөн)	7.3% (5 сар)	7.7% (6 сар)	7.6% (7 сар)	—	Эрч саарч буй	Өсөлт уул уурхайд төвлөрч, худалдаа, өрхийн хэрэглээ суларч байна. Цалин, жижиг бизнесийн орлогоор зээлээ төлдөг зээлдэгчдийн орлогыг баримтаар шалгаж, төлбөрийн чадварын шаардлагыг өндөрсгөх.
Валютын нөөц, сая $ 8-р сарын эцэс	7,733.0	7,656.2	7,962.7	8,360	Хүчтэй	Нөөц хангалттай тул төгрөг огцом сулрах эрсдэл бага. Валютын зээлтэй болон импортын зардалтай зээлдэгчдэд ханшийн дарамт хязгаарлагдмал.
М2, их наяд ₮ 8-р сарын эцэс	51.7	53.4	53.1	54.4	Хөрвөх чадвар элбэг	Мөнгө хурдан өсөж байгаа нь инфляцын дарамтыг хадгалж, Монголбанкны хатуу бодлогыг удаан үргэлжлүүлэх үндэслэл болно. Хөрвөх чадвар элбэг тул бондын эрэлт тогтвортой.
USD/MNT, сарын дундаж 8-р сарын дундаж	3,576.1	3,576.7	3,586.8	3,594.5	Тогтвортой	Ханш тогтвортой тул импортын үнээр дамжих инфляцын шинэ дарамт хязгаарлагдмал. Валютын эх үүсвэрийн ханшийн эрсдэл бага.
Төсвийн тэнцэл, их наяд ₮ 1–8 сар (өссөн)	−1.35	−2.14	−2.21	−2.16	Эрсдэл	Төсвийн алдагдал тэлбэл Монголбанк бодлогын хүүг дахин өсгөх магадлал нэмэгдэж, хадгаламж, зээл, бондын хүү бүхэлдээ өснө. Намрын чуулганы тодотголын шийдвэрийг анхааралтай ажиглах.
ББЗЗ анхдагч арилжаа, тэрбум ₮ 8-р сар	271.7	359.9	314.0	278.8	Идэвхтэй	Анхдагч зах зээлийн эрэлт хадгалагдаж байгаа тул IV улиралд бондоор эх үүсвэр татах боломж нээлттэй.
ББЗЗ жигнэсэн дундаж хүү 8-р сар	19.64%	19.73%	20.07%	19.86%	Өндөрт тогтворжсон	Хүү 20% орчимд тогтворжсон бөгөөд 0.21 н.х.-ийн бууралт чиг хандлага биш. Шинэ гаргалтын хүүг 19.5–20.0%-д тооцох.
Санхүүгийн салбарын бондын хүү 8-р сар	19.05%	18.94%	19.30%	19.18%	Өндөрт тогтворжсон	Санхүүгийн салбарын бонд бусад салбараас 1.1 н.х. бага хүүтэй байгаа нь хөрөнгө оруулагчдын итгэлийг илтгэнэ. Энэ давуу талыг эх үүсвэр татахад ашиглах.

Эх сурвалж: ҮСХ, Монголбанк, MSE & OTC. ББЗЗ-ийн хүүг бүх сараар ижил аргаар (үнийн дүнгээр жигнэж) дахин тооцсон. «—» нь тухайн сарын мэдээ хараахан нийтлэгдээгүйг илэрхийлнэ.

03.1 · Олон улсын орчин

Дэлхийн мөнгөний бодлого чангаруулалт руу эргэж, түүхий эдийн үнэ өндөр түвшинд тогтворжлоо

Ормузын хоолойн тээврийн хязгаарлалтаас үүдэлтэй эрчим хүчний шок дэлхийн инфляцыг дахин өсгөж, 9-р сард ХНС, ЕТБ, Японы төв банк, Австралийн нөөцийн банк хүүгээ нэмлээ. Санхүүжилтийн нөхцөл дэлхий даяар чангарч байгаа ч зэс, нүүрс, алтны өндөр үнэ Монголын экспортын орлогыг тэтгэсээр байна.

Төв банкуудын 9-р сарын шийдвэр

бодлогын хүү, хувиар

Төв банк	Өмнө	Одоо	Өөрчлөлт
АНУ · ХНС 9/16	3.50–3.75	3.75–4.00	+0.25
Евро бүс · ЕТБ 9/10	2.25	2.50	+0.25
Япон · BoJ 9/18	1.00	1.25	+0.25
Австрали · RBA 9/29	4.35	4.60	+0.25
Их Британи · BoE 9/17	3.75	3.75	хэвээр
Канад · BoC 9/2	2.25	2.25	хэвээр
Хятад · 1 жилийн LPR 9/21	3.00	3.00	хэвээр

Чангаруулалт тархаж байна: ХНС 2023 оноос хойш анх удаа хүүгээ өсгөж, Японы хүү 31, Австралийн хүү 15 жилийн дээд түвшинд хүрэв. Английн банкны 9 гишүүний 3 нь хүү өсгөхийг дэмжсэн тул 11-р сард өсгөх магадлалтай.
Шалтгаан нь нийлүүлэлтийн шок: эрчим хүчний үнэ инфляцыг дахин түлхэж байна (Их Британид 3.1%, Австралид суурь инфляц 3.6%). Хоёрдогч нөлөө цалин, үйлчилгээний үнэд шилжихээс сэргийлж төв банкууд урьдчилан хариу арга хэмжээ авч байна.
Хятад зөөлөн байр суурьтай хэвээр: LPR 16 сар дараалан өөрчлөгдөөгүй. Монголын экспортын гол зах зээлд санхүүжилтийн нөхцөл хатуурахгүй байгаа нь нүүрс, зэсийн эрэлтэд эерэг.

ЕТБ BoJ RBA BoE PBoC

АНУ-ын ХНС бодлогын хүүг 3.50–3.75%-иас 3.75–4.00% болгож өсгөв

2026.09.16-ны FOMC хурал

Бодлогын хүүний зорилтот мужийг 25 суурь нэгжээр нэмсэн нь 2023 оноос хойшхи анхны өсөлт бөгөөд 2024–2025 оны бууралтын мөчлөгийг эргүүлэв. Шийдвэрийг 12–0 саналаар гаргасан.
Инфляц 2%-ийн зорилтоос нэлээд өндөр хэвээр байгааг гол шалтгаан болгосон. 2026 оны нийт PCE инфляцын төсөөлөл 3.7%, суурь PCE 3.4%.
Гишүүдийн төсөөллөөр оны эцэст бодлогын хүү 4.1–4.4% хүрэх бөгөөд зах зээл 12-р сард дахин 25 суурь нэгжийн өсөлт хүлээж байна.
АНУ-ын 10 жилийн бондын өгөөж 5.23% болж, 2007 оноос хойшхи хамгийн өндөр түвшинд хүрэв. Энэ нь хөгжиж буй орнуудын ам.доллароор татах санхүүжилтийн суурь өртгийг шууд өсгөнө.

ХНС-ийн шийдвэр CNBC 10 жилийн өгөөж

Түүхий эдийн зах зээл

Газрын тос · Брент

$102.8/баррель · 9/25

Сарын дотор 10.5%, жилд 47.9% өссөн. Ормузаар өдөрт 10 орчим хөлөг нэвтэрч байгаа нь дайны өмнөх 130 орчмоос эрс бага. EIA-ийн тооцоогоор 8-р сард Персийн булангийн олборлолтын 6.7 сая баррель/өдөр зогссон байна.
Банкууд 9-р сард төсөөллөө дээшлүүлэв. Гол таамаглал нь урсгал 2027 оны II улирал хүртэл бүрэн сэргэхгүй гэсэн EIA-ийн үнэлгээ.

Байгууллага	2026	2027
EIA (9-р сар)	$91 дундаж	$74
HSBC	$90	$85
Goldman Sachs	$85 (12-р сар)	+$5 өсгөсөн
Commerzbank	$85 (оны эцэс)	—
Bank of America	$83 (II хагас)	$75

EIA STEO Банкуудын төсөөлөл Fortune · 9/25

Алт

$4,321/унц · 9/25

8-р сар: сарын эцсийн спот үнэ 9.7% өсч, сарын дундаж $4,481.5, оргил $4,755 хүрэв. Ам.долларын сулрал, АНУ-ын төсвийн алдагдлаас үүдэлтэй бондын хугацааны урамшууллын өсөлт гол хөдөлгөгч болсон. Алтаар баталгаажсан ETF-үүд $17.1 тэрбумын цэвэр орох урсгалтай байв.
9-р сар: ХНС хүүгээ өсгөснөөр бодит өгөөж нэмэгдэж, үнэ сарын эхнээс 3.9% засварлав. 1-р сарын түүхэн оргил ($5,600 орчим)-оос 22% доогуур.
Суурь эрэлт: төв банкууд II улиралд 289 тонн (улирлын рекорд), 7-р сард 23 тонн цэвэр худалдан авсан нь үнийн уналтыг хязгаарлаж байна.

Байгууллага	2026	2027
Дэлхийн банк (4-р сар)	$4,700 дундаж	$4,300
JPMorgan	$4,500 (IV улирал)	—
Goldman Sachs	$4,900 (оны эцэс)	—
UBS	$5,200 (12 сар)	—
Kitco судалгааны медиан	$4,509	—

SSGA Gold Monitor JPMorgan ХНС ба алт

Зэс · LME

$14,607/тн · 9/23

9/10-нд LME дээр $14,875/тн түүхэн дээд түвшинд хүрч, оны эхнээс 18% орчим өссөн. Comex-т $6.83/фунт (≈$15,057/тн) рекорд тогтоов.
Хөдөлгөгч хүчин зүйл: АНУ-ын импортын тарифын хүлээлтээр нөөц АНУ руу шилжиж (дэлхийн биржийн нөөцийн 69% Comex-т), LME-ийн нөөц 90–134 мянган тн хүртэл хумигдсан. Grasberg, Kamoa-Kakula-ийн тасалдал нийлүүлэлтийг хязгаарлаж, цахилгаанжуулалт, AI дата төвийн эрэлт урт хугацаанд дэмжинэ.
ОТ-ийн эхний 8 сарын дундаж борлуулалтын үнэ $13,300/тн нь төсвийн төлөвлөгөөнөөс ($10,500) 27% өндөр.

Байгууллага	2026	2027
Дэлхийн банк (4-р сар)	$12,000 дундаж	$11,000
Goldman Sachs	$13,735 (оны эцэс)	—
Citi	$15,000 (12 сар)	—

Зэсийн зах зээл Goldman, Citi ОТ

Коксжих нүүрс

¥1,650–1,750/тн · Гашуунсухайт–Ганцмод, 8/28

8-р сарын сүүлээр Хятадын хилийн боомт дээрх Монголын 5# түүхий нүүрсний үнэ долоо хоногт 150–200 юаниар өсөв. Шаньси мужийн бага хүхэртэй коксжих нүүрсний индекс ¥2,393/тн (7 хоногт +¥356).
Хөдөлгөгч хүчин зүйл: Хятадын уурхайн аюулгүй байдлын шалгалтаар дотоодын олборлолт 6–10 сая тн-оор буурч, Австралийн Peak Downs уурхай зогсож, Квинсландад циклоны улмаас форс мажор зарласан. Нөөц бага тул худалдан авагчид нөөцөө нөхөж байна.
Fitch 2026 оны коксжих нүүрсний үнийн төсөөллөө хоёр удаа өсгөж $220/тн болгосны дараа 9-р сард $210/тн болгож бууруулав.

Байгууллага	2026	2027
Fitch · коксжих нүүрс	$210/тн	—
Дэлхийн банк · Австралийн эрчим хүчний нүүрс	$130/тн	$115/тн

Sxcoal Fitch Дэлхийн банк CMO

Монголд үзүүлэх нөлөө ба ББСБ-д өгөх зөвлөмж

Гадаад хүүгийн өсөлт: ХНС болон бусад төв банкуудын чангаруулалт гадаад эх үүсвэр (зээл, Евробондын дахин санхүүжилт)-ийн өртгийг өсгөж, Монголбанкны бодлогын хүү буурах орон зайг хумина. Шинэ гадаад эх үүсвэрийг аль болох тогтмол хүүгээр баталгаажуулах.
Шатахуун: Брент $100-аас дээш байгаа нь импортын шатахууны үнэ, тээврийн зардлаар дамжин дотоодын инфляцыг дэмжинэ. Тээвэр, хэрэглээний зээлдэгчдийн төлбөрийн чадварын тооцоонд шатахууны зардлын өсөлтийг тусгах.
Экспортын орлого: зэс, нүүрсний өндөр үнэ, тоо хэмжээний өсөлт гадаад секторыг бэхжүүлж байна. Уул уурхай, тээвэр логистикийн гэрээт гүйцэтгэгчдийн мөнгөн урсгал сайжирч буй тул эдгээр салбарт сонгомол өсөлт хийх боломжтой. Харин түүхий эдийн үнийн засварын эрсдэлийг барьцааны үнэлгээ, эргэн төлөлтийн хуваарьт тусгах.

03.2 · Монголын макро эдийн засаг

Макро эдийн засгийн үзүүлэлтүүд

Уул уурхайн экспорт өсөлтийг тэтгэж, гадаад секторыг бэхжүүлж байна. Харин инфляц, төсвийн зарлагын дарамт дотоод эрэлт болон өрхийн хэрэглээнд сөргөөр нөлөөлсөөр байна.

Бодит ДНБ-ий өсөлт7.6%2026 оны 1–7 сар · 2025 онд 5.6%Утга: Өсөлтийн 49% уул уурхайд төвлөрсөн тул зээлийн эрэлтийн чанарыг дэмжихгүй.

Инфляц12.5%2026.08 · −0.5 нэгж хувь · суурь 6.8%Утга: Оргилоо давсан шинжтэй ч зорилтоос 4.5 н.х. дээгүүр, хүү буурах үндэслэл хараахан бүрдээгүй.

Бодлогын хүү12.5%2026.09.17 · хэвээрУтга: Эх үүсвэрийн өртгийн доод хязгаар өндөр хэвээр.

Мөнгөний нийлүүлэлт (М2)54.4 их наяд ₮2026.08 · +24.7% жилийн · +2.4% сарынУтга: Хөрвөх чадвар элбэг, бондын эрэлтийг дэмжинэ; инфляцын дарамтыг хадгална.

Төсвийн тэнцэл, эхний 8 сар−2.16 их наяд ₮2025 онд −1.25 их наяд · 1.7 дахинУтга: Мөнгөний бодлого дахин чангарах гол эрсдэл.

Гадаад худалдааны тэнцэл, 8 сар+$6.03 тэрбум2025 онд +$1.7 тэрбум · 3.6 дахинУтга: Ханшийн тогтвортой байдлын гол тулгуур.

Эх сурвалж: ҮСХ (1212.mn), Монголбанк. М2 хүснэгт · Төсвийн тэнцэл

Эдийн засгийн өсөлт, оны эхнээс өссөн дүнгээр

хувиар, өмнөх оны мөн үетэй харьцуулахад · 2025.01–2026.07

Эх сурвалж: ҮСХ. Эдийн засгийн өсөлт, сараар

Эхний 7 сард эдийн засаг 7.6% өсч, өсөлтийн тал хувийг уул уурхай бүрдүүллээ

2026 оны 1–7 сард бодит ДНБ 7.6% өссөн нь өмнөх оны мөн үеийн 5.6%-иас 2.0 нэгж хувиар өндөр. 1–6 сарын 7.7%-иас бага зэрэг саарсан.
Уул уурхай, олборлолтын салбар 29.1% өсч, нийт өсөлтийн 3.7 нэгж хувийг (49%) дангаараа бүрдүүлсэн. 2025 оны мөн үед энэ хувь нэмэр ердөө 0.6 нэгж хувь байв.
Хөдөө аж ахуй 11.4% өсч 1.5, тээвэр, агуулах 17.3% өсч 0.8, бусад үйлчилгээ 0.7 нэгж хувийн хувь нэмэр оруулсан.
Харин бөөний болон жижиглэн худалдаа 0.8%-иар агшиж, боловсруулах үйлдвэр (+2.2%), барилга (+7.6%)-ын хувь нэмэр тус бүр 0.1 нэгж хувьд хязгаарлагдсан нь өрхийн хэрэглээний суларлыг баталж байна.
Улирлын нөлөөг арилгасан ДНБ 7-р сард өмнөх сараас өөрчлөлтгүй (0.0%) байсан нь 6-р сарын 1.5%-ийн өсөлтийн дараа эрч саарч буйг харуулна.

Өсөлтөд салбаруудын оруулсан хувь нэмэр, 1–7 сар

нэгж хувь · ДНБ-ий өсөлт 2025 онд 5.6%, 2026 онд 7.6%

2025 · 1–7 сар2026 · 1–7 сар

Эх сурвалж: ҮСХ. «Бусад үйлчилгээ»-нд санхүү, үл хөдлөх, төрийн удирдлага, боловсрол, эрүүл мэнд зэрэг орно.

Анхаарах: худалдааны салбар хоёр дахь жилдээ агшиж байна. Бөөний болон жижиглэн худалдаа 1–7 сард 0.8%-иар буурч, өсөлтөөс 0.1 нэгж хувийг хасав (2025 онд −0.7 н.х.). Энэ нь бодит орлогын бууралт, II улирлын өрхийн хэрэглээний 4.9%-ийн уналттай нийцэж байгаа бөгөөд худалдааны ЖДҮ болон хэрэглээний зээлдэгчдийн мөнгөн урсгал суларч буйг илтгэнэ. ББСБ-д өгөх зөвлөмж:

Худалдааны салбарын зээлдэгчдэд борлуулалтын орлогын баримт (НӨАТ-ын баримт, дансны хуулга)-д суурилсан төлбөрийн чадварын шалгуур (DSCR ≥ 1.3) мөрдөх.
Эргэлтийн хөрөнгийн зээлийн хугацааг богиносгож, барааны үлдэгдэл барьцааг хөрвөх чадвар өндөр барьцаагаар нөхөх.
Зээлийн багц дахь худалдааны салбарын төвлөрлийн дээд хязгаар тогтоож, олголтын үеэр (vintage) хугацаа хэтрэлтийг сар бүр хянах.

Инфляц 12.5% болж саарсан ч үйлчилгээний үнээр дамжин тархаж байна

Жилийн инфляц 13.0%-иас 12.5% болж, 7 сарын дараа анх удаа саарав. Гэвч сарын инфляц 1.1% (7-р сард 0.9%) байгаа тул үнийн түвшин өссөөр байна.
Бүтэц: барааны инфляц 14.2%-иас 13.0% болж буурсан бол үйлчилгээний инфляц 9.8%-иас 10.9% болж хурдсав. Үйлчилгээний үнэ наалдамхай шинжтэй тул энэ шилжилт инфляцыг удаан буурахад хүргэнэ.
Хүнс: хувь нэмэр 7.0-аас 5.8 н.х. болж буурсан нь (сард −2.4%) саарлын гол хүчин зүйл. Гэвч нийт инфляцын 46.9%-ийг дангаараа бүрдүүлсээр байна.
Хоёрдогч нөлөө: тээвэр (сард +2.6%, хувь нэмэр 1.7 н.х.), боловсрол (хичээлийн шинэ жилийн төлбөрөөр сард +17.4%, 1.2 н.х.), амралт, соёл (+2.6%) хурдассан нь шатахуун, цалингийн өсөлт үйлчилгээний үнэд шилжиж эхэлснийг харуулна.
Эх үүсвэр: дотоодын бараа (мах, хатуу түлшгүй) инфляцын 35% буюу 4.4 н.х.-ийг, импортын бараа (шатахуунгүй) 16% буюу 2.0 н.х.-ийг бүрдүүлсэн. Суурь инфляц 6.8%, Улаанбаатарт 11.6%.

ҮСХ · 8-р сарын инфляц 1212.mn · Бүлгээр

Инфляц, жилийн өөрчлөлт

хувиар, 2024.01–2026.08

Эх сурвалж: ҮСХ

Инфляцад бүлгүүдийн оруулсан хувь нэмэр

нэгж хувь · нийт инфляц 7-р сард 13.0%, 8-р сард 12.5%

2026.072026.08

Эх сурвалж: ҮСХ. «Бусад бүлгүүд» = нийт инфляцаас дөрвөн гол бүлгийн хувь нэмрийг хассан дүн.

Бараа ба үйлчилгээний инфляц

жилийн өөрчлөлт, хувиар

Үйлчилгээний инфляц 9.8%-иас 10.9% болж хурдсан, барааны инфляцтай ойртож байна.

Бүлэг (жилийн инфляц)	2026.06	2026.07	2026.08	Өөрчлөлт, н.х.	Сарын, 8-р сар	Хувь нэмэр, н.х.
Нийт инфляц	12.0%	13.0%	12.5%	−0.5	+1.1%	12.5
Хүнсний бараа, ундаа, ус	24.8%	25.5%	21.5%	−4.0	−2.4%	5.8
Боловсролын үйлчилгээ	12.8%	12.8%	17.4%	+4.6	+17.4%	1.2
Даатгал, санхүүгийн үйлчилгээ	17.0%	17.0%	17.1%	+0.1	+0.1%	—
Зочид буудал, зоогийн газар	15.2%	16.2%	16.4%	+0.2	+1.1%	—
Согтууруулах ундаа, тамхи	12.0%	12.6%	14.2%	+1.6	+2.0%	—
Тээвэр	5.7%	10.0%	11.2%	+1.2	+2.6%	1.7
Бусад бараа, үйлчилгээ	9.1%	9.8%	9.4%	−0.4	+0.7%	—
Гэр ахуйн тавилга, бараа	8.0%	8.7%	8.9%	+0.2	+0.8%	—
Амралт, соёлын бараа, үйлчилгээ	5.5%	6.6%	7.7%	+1.1	+2.6%	—
Хувцас, гутал	7.0%	7.2%	7.4%	+0.2	+0.8%	0.9
Эм, эмнэлгийн үйлчилгээ	7.2%	7.5%	7.1%	−0.4	+0.9%	—
Орон сууц, ус, цахилгаан, түлш	5.3%	5.1%	5.4%	+0.3	+1.0%	—
Холбооны хэрэгсэл, шуудан	1.6%	1.6%	1.6%	0.0	0.0%	—

Эх сурвалж: ҮСХ, ХҮИ-ийн өөрчлөлт, бүлгээр. Хувь нэмрийг ҮСХ-ноос нийтэлсэн дөрвөн бүлгээр харуулав. Бүлгүүдийг 8-р сарын инфляцаар эрэмбэлэв.

М2-ын жилийн 24.7%-ийн өсөлтийн задаргаа

бүрэлдэхүүн хэсгийн оруулсан хувь нэмэр, нэгж хувь · 2026.08 / 2025.08

М2-ын бүтэц

нийт М2-т эзлэх хувь

Эх сурвалж: ҮСХ, Монголбанк (шинэчилсэн 2026.09.11)

1212.mn · Мөнгөний нийлүүлэлт

Мөнгөний нийлүүлэлт 24.7% өсч, инфляцын дарамтыг тэтгэж байна

8-р сарын эцэст М2 ₮54.4 их наяд болж жилд 24.7%, сард 2.4% өссөн. Энэ нь нэрлэсэн ДНБ болон инфляцын өсөлтөөс давсан хурдац бөгөөд эрэлтийн талын үнийн дарамтыг хадгалж байна.
Өсөлтийн 17.1 нэгж хувийг гадаад цэвэр актив, 7.6 нэгж хувийг дотоод цэвэр актив бүрдүүлсэн. Өөрөөр хэлбэл экспортын валютын орлого төгрөгт хөрвөж, мөнгөний тэлэлтийн гол эх үүсвэр болж байна.
Задаргаа: 24.7 н.х.-ийн өсөлтийн 13.2 н.х.-ийг төгрөгийн хадгаламж, 7.0 н.х.-ийг төгрөгийн харилцах, 5.4 н.х.-ийг валютын харилцах данс бүрдүүлсэн бол валютын хадгаламж 1.0 н.х.-ээр бууруулсан.
Хөрвөх чадвар: төгрөгийн харилцах данс 33.6% өсч, М2-т эзлэх хувь 20.7%-иас 22.2% болсон. Мөнгө хугацаатай хадгаламжаас төлбөрийн данс руу шилжиж байгаа нь зарцуулалтын эрэлт өндөр, хадгаламжийн өсөлт саарч буйг илтгэнэ.
Долларжилт: валютын хадгаламж 8.2% буурч, валютын харилцах 48.0% өссөн. Нийт М2 дахь валютын хэсэг 23.7%-иас 22.6% болж буурсан нь төгрөгийн хадгаламжийн өндөр хүү валютын хуримтлалыг төгрөг рүү шилжүүлж буйг харуулна.

тэрбум ₮	2025.08	2026.07	2026.08	Сарын	Жилийн	Бүтэц, 2026.08	Өсөлтөд оруулсан, н.х.
М2 · Мөнгө	43,618.0	53,124.2	54,401.3	+2.4%	+24.7%	100.0%	24.7
М1 · Мөнгө	10,254.5	12,560.0	13,383.4	+6.6%	+30.5%	24.6%	7.2
Гүйлгээнд гаргасан бэлэн мөнгө	1,212.4	1,325.9	1,307.6	−1.4%	+7.9%	2.4%	0.2
Төгрөгийн харилцах	9,042.1	11,234.1	12,075.8	+7.5%	+33.6%	22.2%	7.0
Бараг мөнгө	33,363.5	40,564.1	41,017.9	+1.1%	+22.9%	75.4%	17.5
Төгрөгийн хадгаламж	23,025.8	28,784.9	28,768.5	−0.1%	+24.9%	52.9%	13.2
Валютын харилцах	4,911.5	6,729.7	7,270.1	+8.0%	+48.0%	13.4%	5.4
Валютын хадгаламж	5,426.2	5,049.5	4,979.3	−1.4%	−8.2%	9.2%	−1.0

Бодлогын нөлөө: М2 сарын дүнгээр 2.4% өссөний дийлэнх нь төгрөгийн харилцах (+₮842 тэрбум), валютын харилцах (+₮540 тэрбум) дансны өсөлт байна. Төгрөгийн хадгаламж 7-р сарын түвшинд тогтсон нь хадгаламжийн өсөлт саарч эхэлснийг харуулна. Мөнгөний өндөр өсөлт хадгалагдаж байгаа нь Монголбанкны хатуу бодлогын байр суурийг дэмжих гол үндэслэлийн нэг юм.

Монголбанк бодлогын хүүг 12.5%-д хэвээр хадгаллаа

Мөнгөний бодлогын хороо, 2026.09.16–17

8-р сарын 12-нд хүүг 0.5 нэгж хувиар нэмсний дараа энэ удаа өөрчлөлт хийгээгүй.
Инфляцын дарамт хүүг бууруулахад хэт өндөр хэвээр гэж үзсэн бол II улиралд өрхийн хэрэглээ 4.9% буурсан тул нэмэлт чангаруулалт бизнес, өрхөд дарамт болно гэж дүгнэжээ.
Шатахуун, эрчим хүчний үнэ, цалин болон төсвийн зарлагын тэлэлтийг цаашдын инфляцын эрсдэл гэж нэрлэсэн.

МБХ-ны шийдвэр Ерөнхийлөгчийн мэдэгдэл

Төсөв: алдагдал өмнөх оноос 1.7 дахин их

Улсын нэгдсэн төсвийн тэнцвэржүүлсэн тэнцэл

Эхний 8 сарын алдагдал 2.16 их наяд төгрөг болж, өмнөх оны мөн үеийн 1.25 их наядаас 73%-иар нэмэгдэв. 7-р сарын 2.21 их наядаас бага зэрэг буурсан.
₮1.4 их наядын хэмнэлт бүхий 2026 оны тодотгол ээлжит бус чуулганаар батлагдаагүй, намрын чуулганд үргэлжлэн хэлэлцэгдэнэ.
2027 оны төсвийн төсөлд орлого 41.3 их наяд, алдагдал 2.3 их наяд төгрөг. Төсвийн тогтвортой байдлын зөвлөл зарлага ДНБ-ий 37.8% болж оновчтой түвшнээс 10.8 нэгж хувиар давж байгааг анхааруулав.

Тодотгол ТТБЗ-ийн мэдэгдэл 2027 оны төсөл

Байгууллага · 2026 оны төсөөлөл	ДНБ-ий өсөлт	Инфляц	Тайлбар	Эх сурвалж
Азийн хөгжлийн банк (9-р сар)	5.7%	10.7%	Хүнс, шатахуун, үйлчилгээний үнийн өсөлтөөр инфляцын төсөөллийг нэмэгдүүлсэн	Унших
ЕСБХБ (9-р сар)	6.3%	—	Уул уурхайн рекорд олборлолтоор өсөлтийн төсөөллийг нэмэгдүүлсэн	Унших
Fitch (B+, тогтвортой)	5.3%	10.0%	Нөөц 2026 онд $8.5 тэрбум хүрнэ	Унших

03.3 · Гадаад сектор · Ханш · Нөөц

Валютын нөөцийн өсөлтийг худалдааны ашиг болон гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт тэтгэж байна

Эхний 7 сарын төлбөрийн тэнцлээр барааны худалдаа $5.14 тэрбумын ашигтай гарсан ч үйлчилгээ, ногдол ашиг, хүүгийн төлбөр түүний 95%-ийг нөхсөн. Нөөцийн $826 саяын өсөлтийг урсгал дансны ашиг болон гадаадын хөрөнгө оруулалтын орох урсгал хамтдаа бүрдүүлжээ.

Валютын нөөцийн өөрчлөлтийн задаргаа, 2026 оны эхний 7 сар

сая ам.доллар · төлбөрийн тэнцлийн урсгалуудын нийлбэр нь нөөц хөрөнгийн өөрчлөлттэй тэнцүү

Орох урсгалГарах урсгалДүн

Эх сурвалж: Монголбанк, ҮСХ, төлбөрийн тэнцэл (хураангуй). «Бусад хөрөнгө оруулалт» нь гадаад зээлийн эргэн төлөлт, харилцах, худалдааны зээлийн цэвэр өөрчлөлт болон деривативыг агуулна.

Худалдаа гол хөдөлгүүр. Барааны худалдааны тэнцэл $5.14 тэрбумын ашигтай гарсан нь 2025 оны мөн үеийн $0.82 тэрбумаас 6.2 дахин их. Үүнд зэс, нүүрсний экспорт голлон нөлөөлсөн.
Ашгийн ихэнх нь буцаж гадагшилсан. Үйлчилгээний алдагдал $1.99 тэрбум, анхдагч орлогын алдагдал $3.06 тэрбум (гадаадын хөрөнгө оруулагчдын ногдол ашиг, хүү) болсон тул урсгал данс ердөө $249 саяын ашигтай үлдлээ. 2025 оны мөн үед $2.09 тэрбумын алдагдалтай байсан.

Хөрөнгийн урсгал нөөцийг нэмсэн. Гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт $1.60 тэрбум, багцын хөрөнгө оруулалт $0.50 тэрбумаар цэвэр орж ирсэн бол гадаад зээлийн эргэн төлөлт зэрэг бусад хөрөнгө оруулалтаар $1.27 тэрбум гарсан.
Үр дүн. Нөөц хөрөнгө 7 сарын дотор $826 саяар өслөө. Дотоодод ч ижил дохио харагдаж, 8-р сарын М2-ын 24.7%-ийн өсөлтийн 17.1 нэгж хувийг гадаад цэвэр актив бүрдүүлсэн.

Төлбөрийн тэнцэл (1212.mn)Монголбанк · Гадаад сектор Хадгаламжийн байгууллагын тойм

Төлбөрийн тэнцэл, эхний 7 сар

сая ам.доллар

2025 · 7 сар2026 · 7 сар

Эх сурвалж: Монголбанк, ҮСХ. «Нөөц» нь төлбөрийн тэнцлийн нөөц хөрөнгийн өөрчлөлт.

Сарын худалдааны тэнцэл ба валютын нөөц

худалдааны тэнцэл сая $ (багана), нөөц сая $ (шугам)

Худалдааны тэнцэлВалютын нөөц

Эх сурвалж: ҮСХ, Монголбанк. 8-р сарын нөөцийг МБХ-ны мэдэгдэлд дурдсан 8.36 тэрбумаар, 1–4 сарын нөөцийг харуулаагүй.

Гадаад худалдаа, 8 сар

Ам.доллар оны эхнээс 1.1%-иар чангарсан

USD/MNT, сарын дундаж ханш

төгрөг, 2025.12–2026.08 · сүүлийн цэг 2026.09.27 албан ханш

Эх сурвалж: ҮСХ (Монголбанк). Валютын ханшийн хүснэгт · Өнөөдрийн ханш

Ханш	2026.01.01	2026.09.27	Оны эхнээс
USD/MNT	3,556.8	3,595.6	+1.09%
CNY/MNT	509.0	535.6	+5.2%
USD/MNT, сарын дундаж	3,549.2 (12-р сар)	3,594.5 (8-р сар)	+1.28%

Экспортын өндөр орлого, нөөцийн рекорд түвшин нь ам.долларын ханшийг тогтвортой барьж, 2025 онд 3.8% байсан сулралтыг 2026 онд 1% орчимд хязгаарлалаа.
Юанийн ханш илүү хурдан (+5.2%) өссөн нь юань ам.доллартай харьцуулахад чангарсантай холбоотой бөгөөд Хятадаас импортлох бараа, үйлчилгээний үнээр дамжин инфляцад нөлөөлнө.
Шатахууны импортын өртөг нэмэгдэж, ОТ-ийн ногдол ашиг, гадаад зээлийн хүүгийн төлбөр гадагшлах нь ханшид сул талын дарамт хэвээр үлдэнэ.

2026 оны эцсийн USD/MNT ханшийн төлөв

ХЗЗГ-ын хувилбарын тооцоо · 2026.01.01-ний 3,556.8 ханштай харьцуулав

Төгрөг чангарах

3,575 ₮

Ам.доллар +0.5%. Зэс, нүүрсний экспорт хүчтэй хэвээр, ОТ-ийн орлого төлөвлөгөөг давна. Trading Economics-ийн 12 сарын төсөөлөл 3,573.

Суурь хувилбар

3,600 ₮

Ам.доллар +1.2%. Монголбанк 2026 онд ханш тогтвортой байна гэж төсөөлсөн. Одоогийн 3,590–3,600-ийн коридор хадгалагдана.

Төгрөг сулрах

3,625 ₮

Ам.доллар +1.9%. ХНС хүүгээ дахин өсгөж, тосны үнэ $100-гаас дээш байж, төсвийн зарлага импортын эрэлтийг нэмэгдүүлнэ.

Тооцоо нь хувилбарын шинжилгээ бөгөөд албан ёсны таамаглал биш.

Монголбанкны 2026 оны төлөв Trading Economics

Гадаад худалдаа: экспорт 57% өсч, шатахууны импорт огцом нэмэгдлээ

Гадаад худалдаа, эхний 8 сар

сая ам.доллар, өссөн дүнгээр

Үзүүлэлт	2025.01–08	2026.01–08	Өөрчлөлт
Нийт эргэлт	16,642.8	22,773.6	+36.8%
Экспорт	9,160.5	14,400.1	+57.2%
Импорт	7,482.3	8,373.6	+11.9%
Тэнцэл	1,678.1	6,026.5	3.6 дахин

Экспортын +$5.24 тэрбумын өсөлтийн 91%-ийг зэсийн баяжмал, нүүрс бүрдүүлсэн. Экспортын төвлөрөл өндөр тул эдгээр хоёр түүхий эдийн үнэ гадаад секторын гол эрсдэл хэвээр.
Импортын өсөлт (+$0.89 тэрбум)-ийн 53% нь шатахуун. Хэрэглээний импорт суларч байгааг доорх автомашины импорт харуулна.

Эх сурвалж: ҮСХ, Гадаад худалдааны үндсэн үзүүлэлт

Импортын гол бараа: шатахуун ба автомашин

эхний 8 сар · 2026 / 2025

Бараа	Хэмжээ	Жилийн	Үнийн дүн, сая $	Жилийн	Нэгжийн үнэ
Дизель түлш	1,261 мян.тн	+5.7%	1,258.4	+47.9%	$998/тн (+39.9%)
Автобензин	619 мян.тн	+12.1%	465.3	+18.7%	$751/тн (+5.9%)
Онгоцны түлш	48.5 мян.тн	−22.6%	49.4	−10.2%	—
Суудлын автомашин	60,350 ш	−18.1%	711.9	−13.2%	—

Шатахуун: импорт $1.77 тэрбум болж 36.6% өслөө. Дизелийн тонн тутмын үнэ 40% өссөн нь Ормузын шокийн шууд нөлөө бөгөөд уул уурхай, тээврийн зардлаар дамжин инфляцад шилжинэ.
Автомашин: импорт тоо хэмжээгээр 18.1% буурсан нь өрхийн удаан эдэлгээтэй барааны хэрэглээ суларч, авто зээлийн эрэлт буурч буйг илтгэнэ.

Эх сурвалж: ҮСХ, Импортын гол нэрийн бараа. Хаалтанд нэгжийн үнийн жилийн өөрчлөлтийг харуулав.

Уул уурхайн экспорт ба Монголбанкны алт худалдан авалт

Гол бүтээгдэхүүний экспорт, эхний 8 сар

өссөн дүнгээр · 2026.01–08 / 2025.01–08

Бүтээгдэхүүн	Хэмжээ	Жилийн	Үнийн дүн, сая $	Жилийн	Дундаж үнэ
Нүүрс	77.8 сая тн	+46.9%	5,434.8	+55.7%	$69.9/тн ($65.9)
Зэсийн баяжмал	1.77 сая тн	+21.5%	6,290.7	+82.6%	$3,559/тн ($2,368)
Алт	5.33 тн	−2.0%	805.8	+46.5%	—
Төмрийн хүдэр	6.01 сая тн	+7.2%	423.5	+5.6%	$70.4/тн ($71.5)
Дөрвөн бүтээгдэхүүн	—	—	12,954.8	+64.3%	—

Экспортын өсөлтийг голчлон зэсийн баяжмал (+$2.85 тэрбум), нүүрс (+$1.94 тэрбум) бүрдүүлсэн. Нүүрсний өсөлт хэмжээнээс, зэсийн өсөлт үнээс голлон үүдэлтэй.
8-р сард дангаараа 9.4 сая тн нүүрс $75.5/тн-ийн дундаж үнээр экспортолсон нь оны дундажаас 8% өндөр. Хятадын нүүрсний үнийн өсөлт 9-р сарын орлогод эерэг нөлөөлнө.

Эх сурвалж: ҮСХ, Экспортын гол нэрийн бараа. Хаалтанд 2025 оны мөн үеийн дундаж үнийг харуулав.

Монголбанкны алт худалдан авалт

кг, сараар · 2026.01–2026.08

8-р сард 3,058 кг алт худалдан авсан нь оны хамгийн өндөр сарын дүн. Оны эхнээс 11.95 тонн хүрч, 7-р сарын байдлаар өмнөх оны мөн үеэс 26.1% өссөн.
8-р сарын дундаж үнээр тооцвол худалдан авалт ойролцоогоор $0.44 тэрбум бөгөөд энэ нь валютын нөөцийн тухайн сарын +$0.40 тэрбумын өсөлттэй дүйцэхүйц. Алтны өндөр үнэ, олборлолтын өсөлт нөөцийг нэмэгдүүлэх шууд суваг болж байна.
Эрсдэл: алтны үнэ 9-р сард 3.9% засварласан тул 9–10-р сарын худалдан авалтын долларын дүн буурч, нөөцийн өсөлтийн хурд саарах магадлалтай.

Монголбанк · Худалдан авсан алт

Зах зээлд үзүүлэх нөлөө ба ББСБ-д өгөх зөвлөмж

Ханш: экспорт 57% өсч, нөөц $8.36 тэрбум хүрсэн нь төгрөгийн огцом хэлбэлзлийн эрсдэлийг бууруулж байна. Суурь хувилбараар USD/MNT оны эцэст 3,600 орчим тул валютын эх үүсвэр, валютын зээлийн ханшийн эрсдэл хязгаарлагдмал.
Бүтцийн эмзэг байдал: барааны худалдааны ашгийн 95% нь үйлчилгээ, ногдол ашиг, хүүгийн төлбөрөөр гадагшилж байна. Зэс, нүүрсний үнэ засварлавал урсгал данс хурдан алдагдалд орох эрсдэлтэй. 2027 онд $1.83 тэрбумын Засгийн газрын гадаад бондын төлбөр хүлээгдэж байгаа бөгөөд АНУ-ын 10 жилийн өгөөж 5.23% байгаа нь дахин санхүүжилтийн өртгийг өсгөнө.
Зээлдэгчдэд: шатахууны импортын өртөг 37% өссөн тул тээвэр, уул уурхайн гүйцэтгэгч зээлдэгчдийн эргэлтийн хөрөнгийн хэрэгцээ нэмэгдэнэ. Зардлын өсөлтийг төлбөрийн чадварын тооцоонд тусгаж, авто зээлийн өсөлтийн төлөвлөгөөг импортын бууралттай уялдуулан тохируулах.

Гадаад бондын төлбөр: CMM Capital

04 · Санхүүгийн салбар · Банк · ББСБ

Банк, ББСБ-ын актив 25–28%-иар өсч, чанаргүй зээл нэмэгдэж байна

Санхүүгийн салбар бүтээмжтэй зээлээс хурдан өсч байна. Экспортын валютын орлогоос үүдсэн хөрвөх чадвар актив руу орж байгаа ч зээлийн өсөлт хоцорч, өгөөжийн дарамт болон зээлийн чанарын суларлыг дагуулж байна.

Шалтгаан, үр дагаврын гинж

2026.08 (банк) · 2026 II улирал (ББСБ)

Хөрвөх чадвар

М2 +24.7%

17.1 н.х. нь гадаад цэвэр актив

→

Актив

Банк +25.6%

ББСБ +27.9%

→

Зээл хоцорч буй

Банк +14.3%

Активаас 11.3 н.х. удаан

→

Илүүдэл байршил

ТБҮЦ ₮14.7 их наяд

Жилд +99%

→

Үр дагавар

Маржин ↓ · NPL ↑

Банк 5.24% · ББСБ 9.3%

Банкны салбар, 2026.08

Нийт актив90.6 их наяд ₮+25.6% жилийн · +2.6% сарын

Зээлийн үлдэгдэл48.7 их наяд ₮+14.3% жилийн · +1.0% сарын

Чанаргүй зээлийн хувь5.24%2025.08: 5.17% · +0.07 нэгж хувь

Олгосон зээл / шинэ хадгаламжийн хүү17.6% / 11.7%Хүүгийн зөрүү ≈ 5.9 нэгж хувь

Банкны зээлийн бүтэц, жилийн өсөлт

их наяд төгрөг, 2025.08 → 2026.08

2025.082026.08

Эх сурвалж: ҮСХ, Монголбанк

Зээлийн ангиллын хүснэгт

Банкуудын Төв банкны үнэт цаасны үлдэгдэл жилд 99% өсч ₮14.7 их наяд хүрсэн нь банкууд илүүдэл хөрвөх чадвараа зээлд бус Монголбанкны үнэт цаасанд байршуулж байгааг харуулна.
Иргэдийн зээл ₮28.9 их наяд (+14.3%), хувийн хэвшлийн зээл ₮19.1 их наяд (+16.2%) болсон. Хувийн хэвшлийн зээл 7-р сараас бага зэрэг буурав.
Ипотекийн зээлийн үлдэгдэл ₮12.6 их наяд болж 18.8% өссөн. Ногоон зээл ₮2.9 их наяд (+46.2%, II улирал).
Хугацаа хэтэрсэн зээл ₮1.24 их наяд болж жилд 36% буурсан ч чанаргүй зээл ₮2.55 их наяд болж 15.8% нэмэгдэв.
Банкуудын Монголбанкнаас авсан зээл ₮0.87 их наяд болж жилийн өмнөх ₮1.36 их наядаас буурсан.

Монголбанк · Мөнгө, санхүүгийн статистик Банкуудын нэгдсэн тайлан тэнцэл

Банк бус санхүүгийн байгууллага, 2026 оны II улирал

Нийт актив10.21 их наяд ₮+27.9% жилийн

Зээлийн үлдэгдэл8.23 их наяд ₮+23.3% жилийн

Чанаргүй зээлийн хувь9.3%2025 II улирал: 7.7% · +1.6 нэгж хувь

Цэвэр ашиг, эхний хагас₮550.3 тэрбум+20.2% жилийн

ББСБ-ын орлого, зардлын өсөлт

хувиар, 2026 эхний хагас / 2025 эхний хагас

Эх сурвалж: ҮСХ, Санхүүгийн зохицуулах хороо

ББСБ-ын үзүүлэлт	2025 II	2026 II	Өөрчлөлт
Нийт актив, тэрбум ₮	7,983.4	10,207.7	+27.9%
Зээл (цэвэр), тэрбум ₮	6,588.3	8,021.6	+21.8%
Факторинг, тэрбум ₮	58.7	209.5	3.6 дахин
Өөрийн хөрөнгө, тэрбум ₮	4,225.3	5,578.1	+32.0%
Санхүүгийн өр төлбөр, тэрбум ₮	3,511.0	4,321.5	+23.1%
Чанаргүй зээл, тэрбум ₮	513.9	764.4	+48.7%
Зээлдэгчийн тоо, мянга	2,788	3,617	+29.7%
Чанаргүй зээлтэй зээлдэгч, мянга	231	358	+54.9%
ББСБ-ын тоо	573	583	+10

Банк ба ББСБ: ББСБ-ын зээл жилд 23.3% өссөн нь банкны 14.3%-иас бараг 9 нэгж хувиар хурдан. Харин чанаргүй зээлийн хувь (9.3%) банкныхаас (5.2%) 1.8 дахин өндөр бөгөөд эрсдэлийн сангийн зардал 49% өсчээ. Хүүгийн зардал (+21.7%) хүүгийн орлогоос (+19.5%) хурдан өсч байгаа нь эх үүсвэрийн өртгийн дарамтыг харуулна. 1212.mn · ББСБ-ын үндсэн үзүүлэлт

Бодлогын орчин: Монголбанк 8/12-нд бодлогын хүүг 0.5 н.х.-ээр нэмж 12.5%, төгрөгийн заавал байлгах нөөцийн хэмжээг 14.0%-иас 14.5% болгосон. Энэ нь банкуудын чөлөөт хөрвөх чадварыг хумьж, хадгаламжийн хүүг өндөр түвшинд барина. Шийдвэр

Банкны зээлийн өрсөлдөөн сул: банкууд илүүдэл хөрвөх чадвараа ТБҮЦ-нд (₮14.7 их наяд, +99%) байршуулж, зээлийн өсөлт активаас 11 н.х. удаан байна. Банкны зээл хүртээмж муутай ЖДҮ, бичил сегментэд ББСБ-ууд үнэ тогтоох чадвараа хадгалах боломжтой.
Эх үүсвэрийн өртгийн давуу тал банкинд: банкны олгосон зээлийн дундаж хүү 17.6% байхад ББЗЗ-ийн жигнэсэн хүү 19.86% буюу 2.3 н.х. өндөр. ББСБ-ууд банкуудтай хүүгээр өрсөлдөх бус шийдвэрийн хурд, барьцааны уян хатан байдал, мөнгөн урсгалд суурилсан бүтээгдэхүүнээр өрсөлдөх нь зөв.
Шинэ зээлдэгчдийн чанар: ББСБ-ын зээлдэгч 29.7% өссөн бол чанаргүй зээлтэй зээлдэгч 54.9% өссөн нь шинээр татсан зээлдэгчдийн чанар муудаж буйг харуулна. Зээлийн мэдээллийн сангийн шалгалт, өрийн дарамтын харьцааны хязгаарыг хатуу мөрдөх.
Өсөлтийн шинэ эх үүсвэр: факторинг 3.6 дахин өсч ₮209.5 тэрбум хүрсэн. Богино хугацаат, нэхэмжлэлээр баталгаажсан бүтээгдэхүүн өндөр хүүгийн орчинд эрсдэл багатай өсөлтийн суваг болж байна.

05 · Эх үүсвэр · Бондын зах зээл

ББЗЗ-ийн 8-р сарын гүйцэтгэл

8-р сард 70 бонд ₮278.8 тэрбумаар анхдагч зах зээлд гарч, 7-р сараас 11.2% буурсан ч гаргалтын тоо 65-аас 70 болж нэмэгдэв. Эхний 8 сарын нийт дүн ₮2.04 их наяд төгрөгт хүрлээ.

ББЗЗ жигнэсэн дундаж хүү19.86%2026.08 · 7-р сараас −0.21 нэгж хувь

Санхүүгийн салбарын дундаж хүү19.18%2026.08 · 7-р сараас −0.12 нэгж хувь

Эхний 8 сарын анхдагч арилжаа₮2,039.7 тэрбум486 гаргалт · 2025 оны бүтэн жилийн ₮1,272 тэрбумыг давсан

Бодлогын хүүнээс дээших зөрүү7.36 н.х.19.86% − 12.5% · зээлийн эрсдэлийн шимтгэл

Банкны шинэ хадгаламжийн хүүнээс дээш8.2 н.х.19.86% − 11.7% · хөрөнгө оруулагчийн нэмэлт өгөөж

Банкны олгосон зээлийн хүүнээс дээш2.3 н.х.19.86% − 17.6% · бондын эх үүсвэр банкны зээлээс үнэтэй

Сарын анхдагч арилжаа ба жигнэсэн дундаж хүү

тэрбум төгрөг (багана), хувь (шугам), 2025.09–2026.08

Арилжааны дүнНийт жигнэсэн дундаж хүүСанхүүгийн салбар

Эх сурвалж: MSE & OTC, primary-securities 2026-09-17. Хүүг үнийн дүнгээр жигнэж тооцов.

Салбараар

тэрбум төгрөг

2026.072026.08

Салбарыг MASD болон өмнөх ангиллаар тохируулсан. Ангилал тодорхойгүй 5 гаргагчийг (₮28.3 тэрбум) «Бусад»-д оруулав.

Санхүүгийн салбарын санхүүжилт ₮69.4 → ₮102.8 тэрбум болж 48% өсөж, хамгийн том салбар боллоо. Инвескор ББСБ дангаараа 5 транчаар ₮28.7 тэрбум татав.
Уул уурхайн салбарын дүн ₮174.3 → ₮90.0 тэрбум болж хоёр дахин буурсан ч 21%-ийн хүүтэй Saker бондын 3 транч (₮46 тэрбум) сарын хамгийн том гаргалт байлаа.
Барилгын салбар ₮42.1 → ₮55.7 тэрбум болж өссөн бол худалдааны салбар ₮25.0 → ₮2.0 тэрбум болж буурав.
Хугацааны бүтцээр 24 сарын бонд ₮127.2 тэрбум (45.6%), 12 сарын бонд ₮106.3 тэрбум (38.1%), 18 сарын бонд ₮45.4 тэрбум (16.3%) байна.
Андеррайтераар Голомт Капитал ₮111.5 тэрбум (40%), Таван Богд Капитал ₮46.0 тэрбум, ТДБ Секюритиз ₮29.6 тэрбумаар тэргүүлэв.

Салбар	Гаргалтын дүн, тэрбум ₮			Гаргалтын тоо		Жигнэсэн дундаж хүү
Салбар	2026.07	2026.08	Өөрчлөлт	2026.07	2026.08	2026.07	2026.08	Өөрчлөлт, н.х.
Санхүү	69.4	102.8	+48.0%	25	33	19.30%	19.18%	−0.12
Уул уурхай	174.3	90.0	−48.4%	14	9	20.20%	20.54%	+0.34
Барилга	42.1	55.7	+32.4%	21	18	20.25%	20.52%	+0.27
Бусад	3.1	28.3	9.0 дахин	2	7	19.52%	18.75%	−0.77
Худалдаа	25.0	2.0	−92.0%	3	3	21.00%	20.50%	−0.50
Нийт	314.0	278.8	−11.2%	65	70	20.07%	19.86%	−0.21

«Өөрчлөлт» нь 8-р сарын үзүүлэлтийг 7-р сартай харьцуулсан дүн. Хүүгийн өөрчлөлтийг нэгж хувиар (н.х.) илэрхийлэв; хүү буурах нь гаргагчийн хувьд эерэг тул ногооноор тэмдэглэсэн. «Бусад»-д 7-р сард үйлдвэрлэлийн салбарын гаргалт орсон.

Бондын зах зээлийн дүгнэлт ба зөвлөмж

Үнэ тогтоолт: санхүүгийн салбарын бондын хүү 19.18% байхад уул уурхай (20.54%), барилга (20.52%)-ын хүү 1.3–1.4 н.х. өндөр. Шинэ гаргалтын купоныг санхүүгийн салбарт 19.0–19.5%, бусад салбарт 20.5%-иас дээш түвшинд тооцох нь зах зээлийн жишигт нийцнэ.
Хугацаа: 24 сарын бонд гаргалтын 45.6%-ийг эзэлж, хөрөнгө оруулагчид урт хугацааг хүлээн авч эхэлснийг харуулна. Хүү буурахгүй орчинд 24 сарын транчаар өртгөө бэхлэх нь гаргагчид ашигтай.
Эрэлт: эхний 8 сарын гаргалт 2025 оны бүтэн жилийн дүнг 60%-иар давсан. Гэвч сарын гаргалт 3 сар дараалан буурсан (₮359.9 → 314.0 → 278.8 тэрбум) нь нийлүүлэлт ханаж эхэлсний шинж. Том транчийг хөрөнгө оруулагчдын урьдчилсан эрэлтийн судалгаагүйгээр гаргахаас зайлсхийх.
Эрсдэлийн дохио: худалдааны салбарын гаргалт ₮25.0-аас ₮2.0 тэрбум болж буурсан нь салбарын агшилттай нийцэж байна. Худалдааны салбарын гаргагчдын андеррайтинг, хөрөнгө оруулалтад нэмэлт шалгалт хийх.

06 · Хувилбарын төлөв

Ирэх 3–6 сарын хувилбарууд

Суурь хувилбараар инфляц аажмаар саарч, бодлогын хүү 12.5%, ББЗЗ-ийн хүү 19.5–20.0%-д тогтворжино. Магадлалын үнэлгээ нь ХЗЗГ-ын шинжээчийн дүгнэлт.

Үзүүлэлт	Суурь · 60%	Сайжрах · 15%	Муудах · 25%
Инфляц	Аажмаар саарч, оны эцэст 10–11%	Хүнс, шатахууны үнэ буурч 9% орчим	Төсөв, шатахуунаас дахин 13%+ хүрнэ
Бодлогын хүү	12.5% хэвээр	2026 оны эцэст бууруулах дохио	13.0–13.5% болж чангарна
ББЗЗ-ийн хүү	19.5–20.0%	19.0–19.5%	20.5%+
USD/MNT (оны эцэс)	3,600 орчим	3,575, нөөц нэмэгдэнэ	3,625+, импорт, төсвийн дарамт
Брент ($/баррель)	$85–90 (EIA II хагас $90, HSBC $90)	$75–80, Ормузын урсгал сэргэнэ	$120+ (Goldman-ийн эрсдэлийн хувилбар)
Зэс ($/тн)	$13,500–14,500 (Goldman оны эцэст $13,735)	$15,000 (Citi)	$12,000 (Дэлхийн банк)
ХНС-ийн хүү (оны эцэс)	4.00–4.25%, 12-р сард +0.25	3.75–4.00% хэвээр	4.25–4.50%
ББСБ-д үзүүлэх нөлөө	Маржин шахагдана, чанаргүй зээл аажим өснө	Эх үүсвэрийн өртөг буурч эхэлнэ	Чанаргүй зээл ба эх үүсвэрийн өртөг зэрэг өснө

Олон улсын байгууллагуудын 2026 оны инфляцын төсөөлөл: АХБ 10.7%, Fitch 10.0% нь суурь хувилбарын 10–11%-тай нийцэж байна. Түүхий эдийн тооцоо: EIA, Goldman, Goldman, Citi, Дэлхийн банк.

Суурь хувилбарыг өөрчлөх дохио

Инфляц дахин хурдсах

Сарын инфляц 2 сар дараалан 1.0%-иас дээш, эсвэл жилийн инфляц 13%-ийг давах.

Төсвийн тэлэлт

2026 оны тодотгол батлагдахгүй, эсвэл жилийн алдагдал ₮3 их наядыг давах төлөвтэй болох.

Импортын үнийн шок

Брент $110-аас дээш тогтох, шатахууны жижиглэнгийн үнэ нэмэгдэх. Дизелийн импортын үнэ аль хэдийн 40% өссөн.

Нөөцийн эргэлт

Валютын нөөц сард $300 саяас их буурах, эсвэл USD/MNT 3,620-ийг давах.

Бондын хүүгийн өсөлт

ББЗЗ-ийн жигнэсэн дундаж хүү 20.5%-иас дээш гарах.

Гадаад хүүгийн шок

ХНС 10/28-нд дахин өсгөх, эсвэл АНУ-ын 10 жилийн өгөөж 5.5%-ийг давах.

Экспортын үнийн засвар

Зэс $13,000-аас, Гашуунсухайтын нүүрс ¥1,400/тн-оос доош буух.

Сайжрах дохио

Жилийн инфляц 2 сар дараалан 1 н.х.-аас их буурах, Монголбанк зөөлрөх хэллэг хэрэглэх.

Босго түвшнүүд нь ХЗЗГ-ын хяналтын таамаглал бөгөөд сар бүр шинэчлэгдэнэ.

07 · ББСБ салбарт үзүүлэх нөлөө

ББСБ салбарт үзүүлэх нөлөө

Боломж

Бондын зах зээлийн багтаамж өргөжиж, 8-р сард санхүүгийн салбарын гаргалт ₮102.8 тэрбум (+48%) болсон нь ББСБ-уудад зах зээлээс эх үүсвэр татах суваг нээлттэй байгааг харуулна.
Санхүүгийн салбарын жигнэсэн хүү (19.18%) бусад салбарын дунджаас (20.25%) 1.1 нэгж хувиар бага байгаа нь ББСБ-ын бондод эрсдэлийн шимтгэл харьцангуй бага тооцогдож байгааг илтгэнэ.
Төгрөгийн хадгаламж 24.9%, М2 24.7% өсч, банкны зээлийн өсөлт хоцорч байгаа нь өндөр өгөөжтэй хэрэгслийн эрэлтийг дэмжих хөрвөх чадварын нөөц бий болгож байна.
Зээлдэгчийн тоо 3.6 саяд хүрч 29.7% өссөн нь бичил, хэрэглээний санхүүжилтийн эрэлт өргөн суурьтай байгааг харуулна.

Эрсдэл

Салбарын чанаргүй зээл жилд 48.7% өсч 9.3%-д хүрэв. Чанаргүй зээлтэй зээлдэгчийн тоо 54.9% нэмэгдэж, эрсдэлийн сангийн зардал 49.2% өссөн нь ашигт ажиллагааг шууд бууруулна.
Хүүгийн зардал (+21.7%) хүүгийн орлогоос (+19.5%) хурдан өсч, цэвэр хүүгийн маржин шахагдаж байна. Бодлогын хүү 12.5%, бондын хүү 20% орчимд тогтсон тул эх үүсвэрийн өртөг ойрын хугацаанд буурахгүй.
Өрхийн хэрэглээ 4.9% буурч, сарын инфляц 1.1% хэвээр байгаа нь хэрэглээний зээлдэгчдийн эргэн төлөлтийн чадварыг сулруулна.
Төсвийн тэлэлт үргэлжилбэл мөнгөний бодлого нэмэлт чангарах, бондын хүү 20%-иас дээш гарах эрсдэлтэй.

Мэдрэмжийн шинжилгээ: салбарын ашигт ажиллагаанд үзүүлэх нөлөө

ХЗЗГ-ын тооцоо · 2026 II улирлын үлдэгдэл: зээл ₮8.23 их наяд, санхүүгийн өр ₮4.32 их наяд · жилийн цэвэр ашиг ≈ эхний хагасын ₮550.3 тэрбум × 2 = ₮1,100.6 тэрбум

Хүчин зүйл	Шок	Жилийн нөлөө, тэрбум ₮	Цэвэр ашигт	Тайлбар
Эх үүсвэрийн өртөг	+1.0 н.х.	−43.2	−3.9%	Зээлийн хүүг 0.53 н.х. өсгөхөд бүрэн нөхөгдөнө
Чанаргүй зээлийн хувь	+1.0 н.х.	−41.2	−3.7%	₮82.3 тэрбумын нэмэлт чанаргүй зээлд 50% эрсдэлийн сан
Хосолсон муудах хувилбар	өртөг +1.0, NPL +2.0 н.х.	−125.5	−11.4%	Муудах хувилбарын (25%) нөхцөлтэй ойролцоо
Зээлийн хүүгийн тохируулга	+0.5 н.х.	+41.2	+3.7%	Шинэ болон дахин үнэлэгдэх зээлд үе шаттай шилжинэ

Санхүүгийн өр зээлийн багцын 53% орчим тул эх үүсвэрийн өртгийн өсөлтийг зээлийн хүүнд хагас хэмжээгээр шилжүүлэхэд нөхөгдөнө. Иймд хүүгийн шок удирдах боломжтой эрсдэл.
Харин чанаргүй зээлийн 1 н.х.-ийн өсөлт ойролцоо хэмжээний алдагдал учруулж, зээлийн хүүгээр нөхөх боломж хязгаарлагдмал. Зээлийн чанар салбарын ашигт ажиллагааны хамгийн мэдрэмтгий хүчин зүйл юм.

Тооцоо нь татвар, үйл ажиллагааны зардлын өөрчлөлтийг тооцоогүй хялбаршуулсан загвар. Эх сурвалж: ҮСХ, СЗХ.

Дүгнэлт

ББСБ салбарын өсөлтийн эрэлт хүчтэй хэвээр байгаа ч гол сорилт нь өсөлт биш, зээлийн чанар болон эх үүсвэрийн өртөг болж байна. Хүүгийн орчин 2026 оны эцэс хүртэл зөөлрөх магадлал бага тул салбарын ашигт ажиллагааг маржин болон эрсдэлийн сангийн зардал тодорхойлно.

08 · Удирдлагын арга хэмжээ

Одоо юу хийх вэ

Маржин хамгаалах

Эх үүсвэрийн өртгийн өсөлтийг шинэ зээлийн хүүнд тусгаж, эх үүсвэр ба зээлийн хүүгийн зөрүүний доод хязгаарыг тогтоох.

Хариуцах: ALCO, СанхүүХугацаа: 9–10-р сарKPI: NIM, CoF

Үндэслэл: хүүгийн зардал (+21.7%) орлогоос (+19.5%) хурдан өсч байна. Эх үүсвэрийн 1 н.х. өсөлтийг нөхөхөд зээлийн хүүг 0.53 н.х. өсгөх шаардлагатай.

Зээлийн чанарыг чангатгах

Хэрэглээний болон бичил зээлийн олголтын шалгуурыг шинэчилж, олголтын үеэр (vintage) 30+ хоногийн хугацаа хэтрэлтийг сар бүр хянах.

Хариуцах: Эрсдэлийн удирдлагаХугацаа: 9-р сараасKPI: PAR30, NPL

Үндэслэл: ББСБ-ын NPL 9.3%, чанаргүй зээлтэй зээлдэгч +54.9%. Худалдааны салбар агшиж, өрхийн хэрэглээ −4.9%, автомашины импорт −18%.

Эх үүсвэрийн хугацааг оновчлох

IV улирал, 2027 оны I улиралд хугацаа дуусах бондын дахин санхүүжилтийг урьдчилан төлөвлөж, 12, 18, 24 сарын транчуудыг жигд хуваарилах.

Хариуцах: ХЗЗГ, СанхүүХугацаа: IV улиралKPI: Бондын хугацааны бүтэц

Үндэслэл: бодлогын хүү 12.5%, ББЗЗ-ийн хүү 19.86% бөгөөд 2026 онд буурах магадлал бага. Зах зээл 24 сарын хугацааг хүлээн авч байна (гаргалтын 45.6%).

Хөрвөх чадварын нөөц

Хугацааны зөрүүг хязгаарлаж, 3 сарын цэвэр мөнгөн гүйлгээг хангах нөөц хадгалах.

Хариуцах: ALCOХугацаа: БайнгаKPI: LCR, хугацааны зөрүү

Үндэслэл: заавал байлгах нөөц 14.5% болж банкны хөрвөх чадвар хумигдсан. Бондын сарын гаргалт 3 сар дараалан буурч байна.

Гадаад шокийн стресс тест

Брент $120, зэс $12,000, ХНС-ийн хүү +0.5 н.х., бодлогын хүү 13.5% байх хувилбаруудаар эх үүсвэр, зээлийн чанарын стресс тестийг улирал бүр хийх.

Хариуцах: ХЗЗГ, Эрсдэлийн удирдлагаХугацаа: 10-р сарKPI: Стресс тестийн алдагдал

Үндэслэл: ХНС, ЕТБ, Японы төв банк, Австралийн төв банк 9-р сард хүүгээ өсгөсөн. Брент $100-аас дээш, экспортын 81% нь зэс, нүүрсэнд төвлөрсөн.

Арга хэмжээ, хариуцагч, босго нь ХЗЗГ-ын санал бөгөөд ALCO-оор хэлэлцэж батална.

09 · 10-р сарын ажиглах жагсаалт

Дараагийн сард юуг ажиглах вэ

Дараагийн тайлан энэ жагсаалтын дохио бүрийг шалгаж, суурь хувилбар хэвээр эсэхийг дүгнэнэ.

Үзүүлэлт	Одоогийн дохио	Яагаад чухал вэ	Дохио (trigger)	Дараагийн мэдээ
Инфляц	12.5% ↓	Бодлогын хүүгийн чиглэл	Сарын инфляц 1.0%-иас дээш хэвээр байх	10-р сарын дунд
Бодлогын хүү	12.5% →	Эх үүсвэрийн өртгийн доод хязгаар	МБХ-ны дараагийн хурлын шийдвэр, хэллэг	МБХ-ны хурал
ББЗЗ-ийн хүү	19.86% ↓	Бондын санхүүжилтийн өртөг	20.0%-иас дээш буцаж гарах	10-р сар
ББСБ-ын NPL	9.3% ↑	Зээлийн алдагдал, эрсдэлийн сан	III улиралд 10%-ийг давах	11-р сар
Валютын нөөц	$8.36 тэрбум ↑	Ханшийн тогтвортой байдал	Сарын $300 саяас их бууралт	10-р сарын дунд
Өрхийн хэрэглээ	−4.9% ↓	Хэрэглээний зээлийн эргэн төлөлт	III улиралд бууралт үргэлжлэх	11-р сар
Төсвийн тодотгол	Батлагдаагүй →	Инфляц, хүүгийн дотоод эрсдэл	Алдагдал ₮3 их наядаас давах төлөв	УИХ-ын намрын чуулган
ХНС (FOMC)	3.75–4.00% ↑	Гадаад санхүүжилтийн өртөг, ханш	10-р сард дахин өсгөх эсвэл 12-р сарын өсөлтийн дохио	10/27–28
ЕТБ ба Английн банк	2.50% · 3.75% →	Дэлхийн чангаруулалтын өргөн	Нэмэлт өсөлт, Английн банкны санал хуваагдал	10/29 · 11/5
Брент	$102.8 ↑	Шатахуун, тээврийн зардлаар дамжих инфляц	$110-аас дээш тогтох	Өдөр бүр
Зэс (LME)	$14,607 ↑	Экспортын орлого, ОТ-ийн ногдол ашиг	АНУ-ын цэвэршүүлсэн зэсийн тарифын шийдвэр, $13,000-аас доош	Өдөр бүр
Нүүрс (Гашуунсухайт)	¥1,650–1,750 ↑	Экспортын орлого, төсвийн орлого	Хятадын уурхайн шалгалт суларч, үнэ ¥1,400-аас доош	7 хоног бүр
Монголбанкны алт	3,058 кг ↑	Нөөцийн өсөлтийн дотоод суваг	Сарын худалдан авалт 1 тонноос доош	10-р сарын эхэн